De Feiten

De afstanden

Deze fietsvakantie in Thailand, Cambodja en Vietnam slepen we eens geen nieuwe gadgets mee in een poging ons reisverslag elektronisch vast te leggen. Na alle mislukte pogingen tijdens de voorgaande fietsvakanties, houden we het dit keer bij voorbaat al bij pen en papier. Dat weegt weinig, kan niet stuk, heeft geen batterijen nodig en werkt altijd en overal. Het reisverslag moet dan gewoon weer thuis op bank worden gemaakt met de Apple laptop op schoot. 

Zoals uit de tabel blijkt is de afgelegde route van Bangkok naar Saigon zo plat als een pannekoek. De luttele hoogtemeters die we per dag maken, worden toch vooral veroorzaakt door bruggen en dergelijke. En de enkele keer dat ons AWOL-routeboekje spreekt over “licht heuvelachtig” moet je toch echt je best doen om die heuvels te kunnen ontdekken. De kuilen in de weg zijn dieper dan de gemiddelde “afdaling”. Dus als je op zoek bent naar een vlak fietsland in een bijzondere omgeving, met een flinke dosis cultuur in Siem Reap, tropisch klimaat en lekker eten, dan is deze fietsvakantie door Cambodja en Vietnam zeer geschikt!

De kosten

Het ticket naar Bangkok & Singapore maakt weer een aanzienlijk deel uit van de totale kosten van deze fietsvakantie. We schrikken iedere keer weer een beetje als we de rekening van de Fietsvakantiewinkel of de reisorganisatie krijgen. Daarnaast verdwijnt er nog wat geld richting de een of andere verzekeringsmaatschappij om de fietsen te verzekeren tijdens onze fietsreizen. Na ons Costa Ricaans fietsavontuur hebben wij besloten altijd de fietsen extra te verzekeren. Het stomme is dat we zelf waren vergeten te controleren of wij zelf wel voor ziektenkosten verzekerd waren aan het andere einde van de wereld. Daar kwamen we pas achter toen we al een paar dagen rond fietsten. Ach ja, niets meer aan te doen en volgende keer beter.

Cambodja en Vietnam hebben een leuke money-maker ontdekt: toeristenvisa. Het visum voor Vietnam dien je vooraf in Nederland te regelen. Wij zijn ervoor naar de Vietnamese ambassade in Den Haag geweest. Een weekje wachten en een slordige 50 euro per persoon en je hebt er een prachtig stempel voor terug in je paspoort. Je kan hiervoor gebruik maken van een visumservice, maar aangezien Maureen in Den Haag werkt, is het voor ons niet veel moeite om het zelf te regelen. De Cambodjanen hebben een soortgelijke truc om aan harde valuta te komen maar zij doen alles in eigen land aan de grens. Daar mag je in de rij staan om afscheid te nemen van circa US$60 per persoon.

Waar je ook nog het nodige geld aan kwijt bent, zijn de inentingen en malariatabletten. De kosten van de inentingen hangen af van eventuele eerdere inentingen die je al gehad hebt. De kosten van de malariatabletten hangen sterk af van het type tablet (Malarone, Lariam, Paludrine of Doxycycline) en de duur van je vakantie. Al met al zullen wij hier in totaal zo'n goede 300 euro in hebben gestoken.

In Cambodja en Vietnam kun je met weinig geld heel lang een fijne fietsvakantie houden. Ongetwijfeld kan dat ook in Thailand, maar daar zijn wij te kort geweest om daar een goed beeld van te hebben. Cambodja is een van de armste landen in Azië en in ieder geval het armste land waar wij tot op heden zijn geweest. Voor de overnachtingen in Cambodja betaalden wij circa US$ 10 tot US$ 15 (behalve in Siem Reap, maar daar hadden we dan ook een extra fijn hotel). In Vietnam liggen de prijzen wat hoger gemiddeld zo’n US$ 30 tot US$ 35. In Vietnam hadden we vaker het gevoel dat de prijzen voor westerse toeristen beduidend verschilden van de tarieven voor de Vietnamezen. In het hotel in Vinh Long blijkt ons vermoeden waar te zijn als ’s ochtends bij het uitchecken het tarievenbord op de Vietnamese zijde gedraaid staat. Die tarieven blijken ongeveer de helft lager te zijn. Tja, die smerige westerse kapitalisten moeten natuurlijk wel dat mislukte Vietnamese socialistische experiment draaiende houden met hun harde valuta!

The following table shows the current exchange rate for the Cambodjaanse Riel for both American Dollar and European Euro.

The following table shows the current exchange rate for the Vietnamese Dong for both American Dollar and European Euro.

The following table shows the current exchange rate for the Thaise Baht for both American Dollar and European Euro.

We hebben vooraf flink wat euro's omgewisseld in Amerikaanse dollars. De lage dollarkoers zorgt ervoor dat wij voor circa duizend euro zo'n twaalfhonderd dollar mee kunnen nemen op vakantie. In Thailand is geen sprake van een dollareconomie en moet je dus betalen met de Thaise Baht. In Bangkok waren voldoende pinautomaten om ons binnen korte tijd van een voorraadje Baht te voorzien.

In Cambodja zijn bijna geen pinautomaten te vinden. We hebben wel in de krant gelezen dat de Cambodjaanse regering een contract heeft afgesloten met een Australische firma om pinautomaten te gaan installeren. Enigszins verwarrend is het wisselgeld in het westelijk deel van Cambodja, daar kun je namelijk betalen met Baht, Dollars en de nationale munteenheid Riel. Als wisselgeld krijg je meestal Cambodjaanse Riel. Ook in Vietnam kun je bijna overal met Amerikaanse dollars betalen, wisselgeld is ook daar meestal de lokale munteenheid (Dong).

We zouden genoeg contant geld bij ons hebben gehad voor de hele fietsvakantie, ware het niet dat we in Saigon het nodige geld verbranden aan souvenirs. Hierdoor sloegen we in een uurtje een flink gat in ons budget, waardoor we het hotel in Saigon toch met de credit card hebben moeten betalen.

De overnachtingen

We hadden ook deze keer onze MSR Velo meegenomen. Niet omdat we hadden verwacht dat er campings zouden zijn in Cambodja of Vietnam om onze tent op te zetten, zoals we dat ook in Europa doen. We vinden het gewoon een prettig idee dat we nagenoeg zelfvoorzienend zijn. Tijdens de voorbereiding lees je bijvoorbeeld in de Lonely Planet dat Kerstperiode extra druk is, regelmatig staat bij hotels dat je moet reserveren in deze periode. We hebben de tent deze fietsvakantie echter niet uitgepakt. Slechts één keer, in Phnom Penh, heeft het hotel waar we binnen stapten gezegd dat ze geen kamer vrij hadden. Dat had wellicht te maken met het feit dat wij voor 12 uur om een kamer vroegen en ze nog moesten schoonmaken. Of wellicht met het feit dat wij nogal stoffig waren?

We hebben inmiddels geleerd dat de duurste kamer niet automatisch de beste is en dat “het meest luxe hotel van de stad” als omschrijving vaak meer zegt over de andere hotels in de stad dan over het betreffende hotel. Het guesthouse in Kralahn was vrij basic, maar we hadden een eigen badkamer, een ventilator (plus een extra ventilator die we niet durfden in te steken zo gammel was het ding) en onze oordopjes. De hotels in Vietnam waar wij verbleven, waren vaak nogal groot uitgevallen en vervolgens voelden we ons dan de enige gasten. Niet omdat we zo verwend werden door het personeel of dat de plek zo geluidsdicht was dat we niemand anders konden horen.  In tegendeel, we kregen dat gevoel, doordat we geen eten konden krijgen omdat niemand het restaurant bemande.

De pechduivel

De belangrijkste vraag bij aankomst op de vakantiebestemming is altijd “hoe zullen onze fietsen deze vliegreis hebben overleefd?” Gelukkig bleek de schade van de heenreis zeer beperkt. De derailleurbeschermer van Maureen’s fiets had zijn werk weer gedaan, hij was weer eens krom gebogen.

Lekke banden hebben we ook al niet gehad. Dat verwachtten wij ook niet want we hadden immers gloednieuwe Schwalbe Marathon XR banden op onze Koga’s gelegd. Met de doemscenario’s over de staat van de wegen in het achterhoofd, hadden we het zekere voor onzekere genomen en gekozen voor nieuwe wat bredere banden (42 millimeter in plaats van onze gebruikelijke 37 millimeter banden). De banden hebben tijdens deze fietsvakantie weer zeker waar voor hun geld geleverd.

Het achteruitkijkspiegeltje van Maureen's fiets is gesneuveld tijdens de taxirit van Bangkok naar het begin van de fietsroute. Dat hadden we natuurlijk eigenlijk kunnen verzinnen, dat ze daar wellicht niet beter van zouden worden. Voor het relatief korte taxi-ritje van Siem Reap naar het vertrekpunt van de boot naar Battambang, hebben we dan ook de spiegeltjes verwijderd. Maureen’s spiegeltje is tijdelijk gemaakt. Thuis zal toch even een nieuw spiegeltje aangeschaft moeten worden.

De pechduivel was bovendien meegereisd met Maureen's bril. Ze had thuis nog staan twijfelen welke bril ze op zou zetten. Ze had uiteindelijk gekozen voor de stevigste. Nou ja, dat dacht ze dus als die voorgaande fietsvakanties ook al en wellicht hebben die reizen hun tol geëist. Op de eerste avond in Bangkok houdt ze slechts een pootje in de handen, wanneer ze de bril van het nachtkastje pakt. Dit euvel wordt provisorisch gemaakt, een bruin plakbandje moet de twee delen van de bril bij elkaar houden. Dat ziet er best charmant uit! Gelukkig wordt in Thailand alles nagemaakt en dus ook Maureen's Calvin Klein bril. Inmiddels is ze dan ook de trotse eigenaar van een echte Calvin Karen, die nagenoeg gelijk is. Reparatie van het origineel bleek niet mogelijk, maar binnen een kwartiertje had ze een nieuwe montuur met haar oude glazen erin.

De Tubus-dragers van onze beide fietsen zijn er deze fietsvakantie niet bepaald beter op geworden. Dat lag echt niet aan de staat van de wegen, maar aan het vervoer per taxi en per vliegtuig. Ach ja, ze doen nog steeds wat ze moeten doen. Na thuiskomst is Patrick ook weer een dag aan het klussen geweest om onder andere de slagen weer uit de wielen te halen. Ook dat heeft met het vervoer per vliegtuig te maken, niet zozeer met het fietsen zelf.

De maaltijden

Wat de maaltijden betreft was Thailand natuurlijk een ideaal vakantieland voor ons. Lekker scherp gekruid eten, heerlijke sateetjes, lekkere mie-soep. In Thailand kun je bovendien ook met voorspelbare regelmaat een tankstation vinden waar je de accute trek kunt stillen met koekjes. In Cambodja konden we ook overal een blikje fris kopen maar koekjes waren er niet of nauwelijks te krijgen. Ach ja, dan fietsen we wel op frisdrank.

Het eten in Cambodja was niet echt bijzonder. Alleen in Siem Reap hebben we goed kunnen eten maar dat waren dan toevallig wel Thaise gerechten. Wel heel smakelijk was de Cambodjaanse Hot Pot, maar dat was een westers georienteerd hotel. De overige maaltijden in Cambodja bestonden uit eenvoudige ingredienten die door de rijst heen worden gebakken. Wel voedzaam en goedkoop maar niet om van naar huis te schrijven. Wel logisch als je verzint dat de Cambodjanen zelf niet meer hebben.

Het Vietnamese eten vonden wij tegenvallen. En dat is dan wel weer typisch iets voor ons. Het eten in Italië tijdens de voorgaande fietsreis vonden wij ook al niet bijzonder hoewel de gemiddelde Nederlander hier kennelijk anders over denkt. Die lijn trokken wij dus ook maar door naar Vietnam. Misschien lag het aan het feit dat wij alleen de eenvoudige restaurantjes van binnen hebben gezien. Misschien ook wel dat wij niet zo experimenteerderig zijn met eten. Maar wij vonden het vooral gewoontjes en weinig uitgesproken van smaak.

We zijn deze fietsvakantie overigens wel relatief veel ziek geworden van het eten. Dit heeft wellicht te maken met het feit dat we alle wijze raad ten aanzien van eten in den vreemde in de wind hebben geslagen. Als je het niet kan koken, bakken, pellen of schillen: niet eten! Maar ach, het ijs zag er soms zo lekker uit, de slagroom ook wel. En dan, tja, dan gaat er wel eens wat mis. Eigen schuld.

De gezondheid

Deze fietsvakantie was voor ons een reis met de nodige kleine lichamelijke ongemakken. Gezien het feit dat Patrick de vorige keer dat we inentingen nodig hadden, met zwaailicht en sirene afgevoerd werd naar het ziekenhuis, zijn we al in de zomer onze inentingen gaan regelen. Nog bij de GGD in Tiel waar ze Patrick nog kennen van de vorige keer. Naast de inentingen krijgen we ook malariatabletten voorgeschreven. Wij hadden geen ervaring met malariatabletten dus lieten ons Lariam in de handen drukken. Deze malariatabletten zorgen voor het eerste fysieke ongemak. De lijst met bijwerkingen in de bijsluiter is dusdanig lang, dat je er stil van wordt (als één van de mogelijke onbewezen bijwerkingen wordt zelfmoordneiging gemeld!). De Lariam-tabletten moeten vanaf drie weken voor vertrek één maal per week worden ingenomen. Patrick heeft vervolgens drie weken rondgelopen met een gevoel alsof hij teveel gedronken had zo duizelig was hij.

Vlak voor we met vakantie gaan, besluit Patrick toch dat hij andere malariatabletten wil hebben. Om 4 weken lang als een dronkenman op de fiets te zitten is teveel van het goede. De dokter schrijft vervolgens Malarone voor. Dat is een nieuw(er) middel, dat dagelijks ingenomen moet worden (en daarmee een stuk duurder is dan Lariam). Malarone blijkt voor Patrick de ideale partydrug te zijn: tijdens de eerste week van de vakantie heeft Patrick vervolgens last van slapeloosheid zonder hoofdpijn en zonder wallen onder de ogen. Midden in de nacht is Patrick helemaal klaar om te gaan fietsen. Heeft hij normaal acht uur slaap per nacht echt nodig, nu lijkt hij met drie uur slaap uitstekend te kunnen functioneren. In eerste instantie dachten we dat het te maken had met de jetlag, maar dat duurt geen weken. Dus na het lezen van de bijsluiter van Malarone, heeft Patrick de tabletten ’s ochtends ingenomen bij het ontbijt in plaats van ’s avonds. Dit in de hoop dat dit het effect zou verminderen. Helaas hielp dit niet, dus heeft Patrick in Siem Reap besloten om de tabletten niet langer in te nemen. Dan maar geen malariatabletten, een volgende reis dus ook niet meer, het middel lijkt net zo erg als de kwaal.

De eigenaardigheden

Wat viel ons op in Cambodja en Vietnam? Waar hebben we ons over verbaasd? Waar hebben we hartelijk om gelachen? Kortom, wat beschouwen wij als de opmerkelijke eigenaardigheden van Cambodja en Vietnam? We hebben er een paar verzameld:

• Het verkeer: Het verkeer is niet te bevatten als je er niet geweest bent. Het is zo chaotisch en druk. Het voortdurende getoeter en de complete anarchie zijn voor gemiddelde westerling een zenuwslopende ervaring.
• De straatverkoopsters: We zijn geen echte souvenir-verzamelaars, maar we konden de verkoopsters bij de tempels van Angkor erg waarderen. Ze hebben een volhardendheid en logica, die samen met een goed humeur voor een onweerstaanbare verkooptechniek garant staat. Logica waar wij niet tegenop kunnen: “Two is better than one”, “I saw you first” als reden om ergens te moeten gaan zitten eten.
• Karaoke: Als we 's ochtend bij een klein cafeetje op een kruispunt stoppen om ons gebruikelijke Colaatje te drinken is de uitbater blijkbaar zo gelukkig met onze clandizie dat hij zijn Karaoke setje aanzet en uit volle borst begint mee te krakelen. Een onvoorstelbaar vals gekrijs komt er uit de enorme speakers, tijd om op te stappen!
• Herrie: De drie weken die wij doorbrachten in Cambodja en Vietnam staan ons bij als de meest luidruchtige in ons leven. We kunnen ons géén enkel moment herinneren dat het ooit stil was. Of het nu dag of nacht is: het is nooit stil. Sterker nog, wij hebben geen vogel horen fluiten in beide landen: da's nog eens een verschil met Costa Rica!
• Gehurkt zitten: Vol verbazing en bewondering hebben we gekeken hoe de Cambodjanen en Vietnamezen uren gehurkt kunnen blijven zitten zonder dat ze met hun achterwerk op de grond komen. Tijdens de fietsvakantie zelf hebben we het niet durven uitproberen, omdat we bang waren dat we niet meer overeind zouden kunnen komen. Thuis alsnog eens geprobeerd of we gehurkt zouden kunnen zitten zonder om te vallen. Dat blijkt voor ons een onmogelijkheid; de Cambodjanen en Vietnamezen kunnen zo echt uren zitten zonder dat hun kleren de (niet altijd even schone) grond raken.

Het weer

We keken al weer weken uit naar het tropische klimaat van Thailand, Cambodja en Vietnam. Bovendien hadden we ook al maanden geleden de BBQ in Singapore besproken. We werden dan ook niet teleurgesteld. We kregen prima regenloos fietsweer met 25 tot 30 graden Celcius. Zelfs in Singapore was het twee dagen droog, terwijl het daar voor onze aankomst al een paar dagen regende. Dus kregen we ook onze beloofde BBQ.

We kunnen ons wel voorstellen dat je in het regenseizoen wellicht Cambodja wilt vermijden. De onverharde wegen zullen dan ongetwijfeld een grote modderpoel worden. Maar we denken dat het grootste probleem is dat je dan de kuilen in het wegdek (al dan niet geasfalteerd) niet meer kunt zien. Of dat zo is weten we overigens niet zeker, wij hebben geen druppel regen gezien maar daarentegen wel heel veel stof.

Phnom-Penh gelegen op 11 meter boven zee-niveau:

Siem Reap gelegen op 22 meter boven zee-niveau:

De overige verkeersdeelnemers

Thailand is duidelijk het economisch meest ontwikkelde land van de drie landen die we tijdens deze fietsvakantie hebben bezocht. Dat komt onder andere tot uitdrukking in de verkeersdeelnemers. In Thailand hebben we weinig brommers en fietsen gezien, daar rijdt de bevolking zelf ook vooral in de auto. De grensovergang bij Poipet brengt je dan ook echt in een andere wereld: Cambodja, waar je regelmatig de weg deelt met ossenkarren. In Cambodja zijn vooral veel brommers en pick-up trucks die als taxi of bus dienst doen.

Verkeersregels hebben in Cambodja wij niet kunnen ontdekken. Wij denken dat het enige criterium om een vervoermiddel te mogen besturen, niet verder gaat dan het feit dat je de aanschaf van het betreffende vervoermiddel kunt betalen. Een andere belangrijke regel is “degene die het hardst en het langst kan toeteren, heeft voorrang”.

Het is werkelijk verbazingwekkend wat je allemaal op zo’n brommer kunt vervoeren. Je kunt het zo gek niet bedenken of het kan mee op de brommer. Een kleine selectie van wat we hebben langs zien komen:

• Je vrouw, haar moeder en je kinderen; als het moet allemaal tegelijk;
• Vijftig levende kippen die aan hun poten zijn opgehangen aan de bagagedrager;
• Drie levende varkens;
• Twee schapen, eentje in de tas voorop en eentje in de tas achterop;
• Grote blokken ijs om later kleine ijsblokjes van te maken;
• Een nieuwe reeds gemonteerde fullsize kledingkast;
• Drie tweepersoonsmatrassen
• Een enorme rijdende hooiberg, er moet ergens een chauffeur in hebben gezeten, maar wij hebben hem niet kunnen ontdekken;
• Meerdere manden met een doorsnede van 2,5 meter per stuk.

Gek werden we af en toe van al het getoeter. Zodra iemand je wil passeren of tegemoet komt, gaat hij toeteren, kennelijk met de bedoeling dat je aan de kant gaat. Ook als er verder geen kip te bekennen is, draait de toeter toch overuren. Hadden wij nog de hoop dat in Vietnam minder getoeterd zou worden, dat bleek nog geen 50 meter na de grens al ijdele hoop.

Het verkeer in Vietnam was drukker dan Cambodja en daarmee nog chaotischer. Iedereen begint en stopt met rijden waar en wanneer hem dat uitkomt. Het maakt niet uit waar je staat geparkeerd en welke kant je op moet, of je uit een uitrit komt of achteruit rijdt. Tegen het verkeer in rijden is ook heel gebruikelijk en in Saigon zijn we nog regelmatig van de stoep getoeterd door brommerrijders. Als je wil oversteken is het vooral belangrijk dat je dit heel rustig doet;  loop rustig de straat op en blijf af en toe even stil staan, zodat de bestuurders kunnen kiezen aan welke kant ze willen passeren. En net zoals de LP meldt is er uitzondering op deze regel; Zodra je een stadsbus ziet aanstormen: rennen!

We hebben in Saigon gefietst, als je de dag erna de stad te voet of vanuit de taxi doorkruist, kun je je bijna niet voorstellen dat je daar zonder ongelukken hebt kunnen fietsen. Het is er zo ontzettend druk en het is er echt nooit stil. De stoep wordt gebruikt als parkeerplaats voor de vele brommers. Mocht er toch ruimte zijn om op de stoep te lopen, ben dan ook niet verbaasd als daar een brommer rijdt die naar je toetert om erlangs te kunnen.

De wegen

We hadden ons (mentaal) voorbereid op de slechte staat van de wegen in Cambodja en vooral op de "maneating potholes". En we kunnen dan ook zeggen dat het ons reuze mee viel. We hebben circa 150 kilometer ongeasfalteerd wegdek gehad op een totale fietsafstand van 1.200 kilometer. En ook het grootste deel van dit zogenaamde onverharde wegdek was goed te fietsen, slechts op een klein deel van de route konden we niet terugzwaaien naar de kinderen langs de weg. Daar hadden we beide handen aan het stuur hard nodig om niet onderuit te gaan.  Belangrijkste obstakel bij het onverharde wegdek is het stof. Na vijf minuten onverhard trappen, ziet alles rood en drie dagen later kun je nog steeds het stof uit je ogen vegen. Een doek voor je neus en mond is dan wel prettig, om niet voortdurend zand te happen.

Verder fietsten we in Cambodja en Vietnam over niet altijd even zoemend asfalt. In Thailand hadden we wel zoemend asfalt, maar we hebben slechts 4 dagen in Thailand doorgebracht, waarvan niet meer dan twee dagen op de fiets. Wij willen dus zeker niet beweren dat wij Thailand per fiets hebben verkend. Het stukje van Bangkok naar de grens is echter lekker weg te trappen.

Er is en wordt nog steeds hard gewerkt aan de wegen in Cambodja en Vietnam. We zijn er wel van overtuigd dat de staat van de wegen onder invloed van het regenseizoen drastisch kan veranderen. In Vietnam zien we regelmatig borden bij bruggen staan die het maximale toegestane tonnage weergeven. Vervolgens worden wij dan ingehaald op zo’n brug door een vrachtwagen die naar onze inschatting ver boven dat maximum uitkomt. Het al dan niet zoemende asfalt wordt op die manier wel snel stuk gereden.

De kaarten en reisgidsen

Tijdens onze fietsvakantie in Costa Rica, verdwaald en ontdaan, hebben we regelmatig verzucht “waarom hebben we niet gewoon een routeboekje gekocht”. Nou, deze fietsvakantie heeft iemand anders al over onze route nagedacht: we hebben de tickets plus een routeboekje gekocht via Asian Way of Life. We zijn zeer tevreden over de manier waarop de routebeschrijving is opgebouwd. Regelmatig zijn controlepunten opgenomen (“bij kilometer 8,9 ligt links een tempel”) zodat je weet of je op de goede weg zit. In de 1200 kilometer die wij gefietst hebben, twijfelden we slechts één maal of we wel op de goede weg zaten. Toen zijn we een stukje teruggefietst van circa 2 kilometer en kwamen we erachter dat we wel op de goede weg zaten, maar er een tikfout in de controlekilometer stond. Meer dan dat hebben wij op het routeboekje van AWOL niet aan te merken. Zo'n fietsvakantie is voor ons bovenal vakantie; we hoeven niet zo nodig af te zien en onontdekte fietspaden te betreden. Wij vinden het eigenlijk wel prettig als we vooraf een idee hebben wat we van de dagetappe kunnen verwachten. Het routeboekje van AWOL voldoet daarmee prima aan onze verwachtingen.

Kaarten hadden we weliswaar wel meegenomen, maar die hebben we niet nodig gehad om de route op te kunnen fietsen. Het is vooral prettig dat je je eigen fietsreis ook op de kaart kunt volgen. De kaarten die wij bij de fietsvakantiewinkel hebben aangeschaft, zijn niet erg gedetailleerd, maar voldeden prima voor ons doel. In Cambodja zijn er naast de national highways niet veel wegen en kan iedere fietser dus prima uit de voeten met de beschikbare kaarten. In Vietnam is het wel heel goed mogelijk om via rustige wegen van A naar B te fietsen in plaats van over de drukke doorgaande weg. Als je geen routeboekje hebt, zal je daar wel gedetailleerde kaarten voor moeten zoeken.

Natuurlijk zijn wij ook deze fietsvakantie niet zonder Lonely Planet vertrokken. We hadden natuurlijk de Lonely Planet van Cambodja bij ons en tevens de uitgave “Cycling Laos, Vietnam and Cambodia”. Deze laatste hebben we nauwelijks gebruikt, we waren immers al voorzien van een gedetailleerd routeboekje. Bij een van de tempels van Angkor hebben we nog wel een exemplaar van de Lonely Planet van Vietnam gekocht. Een gekopieerd exemplaar, inderdaad! Alle boeken die je op straat kunt kopen in Cambodja en Vietnam zijn kopieën. Voor een paar dollar koop je een boek dat op het eerste gezicht niet van het origineel is te onderscheiden. Het blijkt bij intensief gebruik toch wel wat minder stevig te zijn dan de echte Lonely Planet.

De route

De weblinks